Malezya’dan BMGK veto yetkisi için kaldırma çağrısı
Malezya Dışişleri Bakanı Muhammed Hasan, BM Genel Kurulu’nda BMGK veto yetkisi kaldırılmalı diyerek Gazze’de acil ateşkes çağrısını yineledi.
Malezya Dışişleri Bakanı Muhammed Hasan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. oturumunda yaptığı konuşmada, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) yapısının kapsamlı biçimde gözden geçirilmesi gerektiğini söyledi. Hasan, mevcut uluslararası sistemin krizlere çözüm üretme kapasitesine yönelik güvenin zayıfladığını belirterek, Birleşmiş Milletler’in yaşadığı güven sorununu gidermek için somut adımlar atılması gerektiğini ifade etti.
Genel Kurul’da oluşan ortak iradenin veto mekanizması nedeniyle etkisiz kaldığını savunan Hasan, reform ihtiyacının en açık biçimde BMGK’de görüldüğünü dile getirdi. Özellikle insanlığa karşı suçların işlendiği durumlarda veto kullanımının tüm BM üyeleri tarafından sorgulanması gerektiğini belirten Malezya Dışişleri Bakanı, yalnızca Konsey’in üye sayısını artırmanın sorunları çözmeyeceğini kaydetti.
Hasan, “Sorgulanması gereken vetodur. Veto kaldırılmalıdır.” sözleriyle BMGK veto yetkisinin kaldırılması yönündeki çağrısını yineledi.
Orta Doğu’da artan çatışmaların enerji ve ticaret açısından kritik güzergâhları tehdit ettiğine dikkat çeken Hasan, bölgedeki gerilimin sonuçlarının yalnızca Orta Doğu’yla sınırlı kalmadığını söyledi. Güneydoğu Asya’da yaşayan insanların çatışmaların tarafı olmamalarına rağmen gıda, yakıt ve yaşam maliyetlerindeki yükselişten etkilendiğini belirten Hasan, tüm taraflara gerilimi daha fazla tırmandırmaktan kaçınma çağrısı yaptı.
Gazze’deki duruma da değinen Hasan, Malezya’nın acil ateşkes ve insani yardımların herhangi bir kısıtlama olmadan bölgeye ulaştırılması yönündeki tutumunu sürdüreceğini bildirdi. Malezya’nın Gazze’deki insani yardım faaliyetlerini ve Filistin’in Birleşmiş Milletler’e tam üyeliğini desteklediğini aktaran Hasan, ülkesinin BM’ye ve çok taraflı diplomasiye bağlı kalacağını vurguladı. Hasan ayrıca, küresel sistemdeki kuralların tüm ülkelere eşit biçimde uygulanması gerektiğini söyledi.
“Teknoloji insanlığa hizmet etmeli”
Yapay zekânın ekonomileri, toplumları ve hükümetlerin karar alma süreçlerini dönüştürdüğünü belirten Hasan, bu teknolojinin sunduğu fırsatların yanı sıra ciddi riskler de taşıdığına işaret etti.
“Teknoloji insanlığa hizmet etmelidir, tersi değil.” diyen Hasan, yapay zekâ alanındaki küresel kararların yalnızca belirli merkezlerde alınmaması gerektiğini ifade etti. Küresel Güney’in, karar süreçlerinin dışında bırakılarak yalnızca veri merkezlerine ev sahipliği yapan bir bölgeye dönüştürülemeyeceğini söyleyen Hasan, bu ülkelerin pazar ve yatırım alanı olmanın ötesinde inovasyon ile karar alma süreçlerinde ortak konumda bulunması gerektiğinin altını çizdi.
