Makinecilerden ihtisas gümrüğü çağrısı: Denetim şart

İzmirli makine üreticileri, eski ve standart dışı makinelerin ithalatını önlemek için ihtisas gümrüğü kurulmasını istedi; sektörde ortak hareket çağrısı yaptı.

İzmir Atatürk Organize Sanayi Bölgesi’nin düzenlediği “Makineciler Buluşuyor – Birlikte Üretelim, Birlikte Yönetelim” toplantısında sektörün sorunları ele alındı. Üreticiler, yüksek enflasyon, faiz oranları, kur baskısı ve nitelikli çalışan eksikliğinin yanı sıra standart dışı ve kullanılmış makine ithalatının da yerli sanayiyi zorladığını belirterek çözüm için ihtisas gümrüğü kurulmasını istedi.

Toplantıya ev sahipliği yapan İAOSB Yönetim Kurulu Başkanı Cenk Karace, sanayicilerin karşı karşıya bulunduğu başlıca sorunları talep daralması, yüksek enflasyon, yüksek faiz, kalifiye eleman yetersizliği, verimlilik kaybı ve yatırım yapılabilecek uygun alan bulamama olarak sıraladı. Karace, makine sektörünün bu sorunlara Asya’dan gelen yoğun ithalat baskısını da eklemek zorunda kaldığını söyledi.

Sektörde başarılı firmalar bulunmasına rağmen genel tablonun üreticileri memnun etmediğini ifade eden Karace, sorunların daha güçlü takip edilebilmesi için yaklaşan Ege Bölgesi Sanayi Odası seçimlerinde oda yönetiminde daha fazla makine imalatçısının yer alması gerektiğini dile getirdi.

Ekim ayında yapılacak seçimlerde EBSO başkanlığına aday olan İAOSB Yüksek İstişare Kurulu Başkanı Mustafa Karabağlı ise makine sektörünün dış ticaret fazlası yaratabilecek güce sahip olmasına karşın mevcut tabloda ithalatın öne çıktığını kaydetti. Karabağlı, ihtisas gümrüğü bulunmaması nedeniyle 10 hatta 40 yıllık makinelerin yenilenmiş ve iki yıllık ürünler gibi gösterilerek Türkiye’ye sokulduğunu savundu.

Uzak Doğu’dan gelen bazı makinelerde gerçeği yansıtmayan belgeler kullanıldığını öne süren Karabağlı, Türkiye’nin başkalarının düşük kaliteli ürünlerini bıraktığı bir pazar olmaması gerektiğini söyledi. Sektörün nitelikli iş gücü ve test laboratuvarı açısından da eksikleri bulunduğunu belirten Karabağlı, İzmir’i Türkiye’nin teknoloji başkenti haline getirmeyi hedeflediklerini ve EBSO olarak bu sürece öncülük edeceklerini ifade etti.

Makine sektöründe dış ticaret açığı büyüyor

EBSO Meclis Başkanı İbrahim Gökçüoğlu, Türkiye’nin geçen yıl 28,7 milyar dolarlık makine ihracatına karşılık 46 milyar dolarlık ithalat gerçekleştirdiğini hatırlattı. Türkiye genelinde ihracatın kilogram başına ortalama değeri 1,5 dolar seviyesindeyken bu rakamın makine sektöründe 8,1 dolara ulaştığını belirten Gökçüoğlu, sektörün yüksek katma değerine dikkat çekti.

Gökçüoğlu, bu yılın ilk altı ayında makine ihracatının küresel koşullara rağmen yüzde 11 artarak 14 milyar dolara çıktığını, ithalatın ise yüzde 23,1 yükselişle 23 milyar dolara ulaştığını aktardı. İhracatın kilogram başına değerinin 8,1 dolardan 8,7 dolara yükselmesini olumlu bir gelişme olarak değerlendiren Gökçüoğlu, sektörün kendi değerini bilmesi ve bu değerin anlaşılması için daha fazla çaba göstermesi gerektiğini söyledi.

Uzun süredir makine ihtisas gümrüğü kurulması için çalışma yürüttüğünü belirten Gökçüoğlu, böyle bir uygulamanın özellikle Uzak Doğu’dan gelen makinelerin önemli bölümünün ülkeye girişini engelleyebileceğini ifade etti. Bunun istihdama da katkı sağlayacağını dile getiren Gökçüoğlu, Türkiye’de 21 sektör için ihtisas gümrüğü bulunduğunu, makine sektörünün yüksek katma değerine rağmen bu uygulamadan yararlanamadığını söyledi. Gökçüoğlu, sonuç alınabilmesi için sektör temsilcilerinin ortak hareket etmesi ve lobi çalışmalarını güçlendirmesi gerektiğini vurguladı.