Avrupa Havalimanları Jet Yakıtı Kriziyle Yüz Yüze
Hürmüz Boğazı’ndaki ticaret akışındaki kesintiler, Avrupa havalimanlarını jet yakıtı kriziyle karşı karşıya bırakabilir.
SOSYAL MEDYADA BİZE-BÜLTEN
Hürmüz Boğazı’nda ticaret akışının normale dönmemesi durumunda, Avrupa havalimanlarının üç hafta içinde jet yakıtı kısıtlamasıyla karşılaşabileceği uyarısı yapıldı. Bu bilgi, İngiliz Financial Times gazetesinin Avrupa Uluslararası Havalimanları Konseyi (ACI Europe) tarafından Avrupa Birliği Komisyonu’na gönderilen bir mektuba dayanarak paylaşıldı.
Mektupta, Hürmüz Boğazı’ndaki ticaretin üç hafta içinde tamamen normale dönmemesi halinde Avrupa’daki havalimanlarının jet yakıtında ciddi bir kıtlıkla karşılaşabileceği ifade ediliyor. ABD/İsrail-İran Savaşı’nın 28 Şubat’ta başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı’ndaki ticaret akışı önemli ölçüde kesintiye uğradı. Bu durum, boğazdan geçen 15 milyon varil ham petrol ve 5 milyon varil petrol ürününün tedarikinde büyük aksamalara yol açtı.
Arz kısıtlamaları nedeniyle Avrupa’daki jet yakıtı fiyatları, savaş öncesi seviyelere göre yüzde 100 oranında artarak rekor seviyelere ulaştı. IATA verilerine göre, küresel jet yakıtı endeksinde 27 Şubat’ta varil fiyatı 99,4 dolar iken, 3 Nisan’da bu fiyat yüzde 110 artışla 209 dolara yükseldi. Kuzeybatı Avrupa’daki jet yakıtının maliyeti, sigorta ve navlun dahil olmak üzere varil başına 216,9 dolara çıktı.
S&P Global Energy verilerine göre, Orta Doğu’dan Kuzeybatı Avrupa’ya her gün 177 bin varil jet yakıtı tedarik edilirken, Güney Avrupa ve Doğu Akdeniz’e 31 bin varil, Afrika’ya 100 bin varil ve Asya’ya 17 bin varil jet yakıtı gönderilmektedir. Ayrıca, bölgeden 34 bin varil jet yakıtı Süveyş Kanalı’nı geçerek Kızıldeniz’e ulaşmaktadır.
Özellikle Avrupa gibi Basra Körfezi’nden jet yakıtı arzına büyük ölçüde bağımlı olan bölgeler, tedarik aksaklıkları karşısında en savunmasız alanlar arasında yer alıyor. Bu arzın kesilmesi nedeniyle İtalya’daki bazı havalimanlarında jet yakıtı kısıtlamaları uygulanmaya başlandı. Bazı hava yolu şirketleri ise savaşın devam etmesi halinde Avrupa genelinde yaz dönemi uçuşlarının tehlikeye girebileceği konusunda uyarıda bulundu.
