İran’dan Trump’ın Yaptırımlarına Sert Yanıt: ‘Uluslararası Hukuka Aykırı’

İran, Trump’ın uyguladığı yaptırımları uluslararası hukuka aykırı buldu ve BM sistemine zarar vereceğini belirtti.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD’nin İran’a yönelik uyguladığı kapsamlı ekonomik yaptırımların “açıkça uluslararası hukuka aykırı” olduğunu belirtti. Bekayi, bu durumun Birleşmiş Milletler (BM) merkezli uluslararası sistemin temelini oluşturan egemenlik hakkının aşınmasına yol açabileceği konusunda uyarıda bulundu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik yaptırımların genişletilmesine ilişkin duyurusuna yanıt veren Bekayi, bu yaptırımların yalnızca bir ekonomik savaş değil, aynı zamanda BM üyesi bağımsız devletler üzerinde bir egemenlik iddiası olduğunu ifade etti. Trump’ın, İran’a yönelik yaptırımları delen ülkelere bedel ödetme tehdidini hatırlatan Bekayi, “Hiçbir devlet, başka bir ülkenin yargı yetkisine tabi olan yabancı bankaları, şirketleri veya havalimanlarını, üçüncü bir devletle yürüttükleri hukuka uygun ticaretten vazgeçmeye zorlayamaz” dedi.

Bekayi, bu tür ikincil yaptırımların uluslararası hukukta yeri olmadığını vurgulayarak, “Bu uygulamalar, BM Sözleşmesi’nin 2(1). maddesinde güvence altına alınan egemen eşitlik ilkesini ihlal etmekte ve Uluslararası Adalet Divanı’nın Nikaragua davasında teyit ettiği, teamüllere dayalı müdahale yasağına aykırılık teşkil etmektedir. Egemen bir devleti hukuka uygun politika tercihlerinden vazgeçmeye zorlamak amacıyla uygulanan ekonomik baskı, açıkça uluslararası hukuka aykırı bir eylemdir” şeklinde konuştu.

Ekonomik baskı içeren taleplerin deniz ablukası ile birleştiğinde sadece İran’ın değil, diğer tüm devletlerin egemenliğini tehdit ettiğini yineleyen Bekayi, “Bu taleplere uymak, ne dokunulmazlık ne de saygı kazandırır. Sadece bir devletin bankalarının, şirketlerinin ve havalimanlarının artık yabancı bir lisans altında faaliyet gösterdiğini kabul etmek anlamına gelir” dedi.

ABD’nin yaptırımlarının uluslararası sisteme zarar vereceğine dikkat çeken Bekayi, “Bunun nihai sonucu, BM merkezli devletler arası sistemin temel dayanağı olan egemenlik hakkının tamamen aşınması ve tam ölçekli klasik sömürgeciliğe geri dönüşe korkunç bir şekilde zemin hazırlanması olacaktır” uyarısında bulundu.

Trump, İran’a karşı şimdiye kadar görülmüş en kapsamlı ekonomik yaptırım operasyonunu başlattıklarını duyurarak, “İran’ı tecrit etmek ve oluşturdukları tehdidi ortadan kaldırmak için tüm müttefiklerimizin ABD’nin yanında durmasına ihtiyacımız var” açıklamasında bulunmuştu. Ayrıca, yaptırımları delen ülkelerin de bedel ödeyeceğini belirten Trump, “Finans kuruluşlarının, işletmelerinin, havalimanlarının veya devlet kurumlarının İran’a herhangi bir şekilde can simidi olmasına izin veren ülkeler korkunç ekonomik sonuçlarla karşılaşacaktır” ifadelerini kullanmıştı.