Arjantin, Yatırım Karşılığı Vatandaşlık Modelini Gündeme Aldı
Arjantin, ekonomik krizi aşmak için yatırım karşılığı vatandaşlık programını tartışıyor. Hükümet, döviz girişini artırmayı hedefliyor.
Ekonomik kriz ve yüksek kamu borcu ile boğuşan Arjantin, yatırım karşılığında vatandaşlık vermeyi öngören yeni bir program üzerinde çalışıyor. Hükümet, “altın pasaport” uygulaması ile döviz girişini artırmayı ve önümüzdeki yıllarda vadesi gelecek borçların finansmanına katkı sağlamayı hedefliyor.
Arjantin, kamu borcunun finansmanı için yeni bir yöntem geliştirmeye hazırlanıyor. Hükümetin tasarladığı düzenleme ile belirli bir miktar yatırım yapan yabancı yatırımcılara vatandaşlık verilmesi planlanıyor. Taslak düzenlemeye göre, yaklaşık 500 bin dolarlık bağış yapan veya 1 milyon dolar değerinde faizsiz devlet tahvili satın alan yatırımcılar, Arjantin vatandaşlığına hak kazanabilecek. Programın detayları üzerinde çalışmalar devam etmekte ve nihai şartların değişebileceği ifade ediliyor.
Hükümet, bu programdan elde edilecek kaynaklarla on milyarlarca dolarlık kamu borcunun geri ödenmesine destek sağlamayı amaçlıyor. 2020’deki borç yapılandırmasının ardından uluslararası sermaye piyasalarına tam olarak geri dönemeyen Arjantin, yeni döviz kaynakları arayışını hızlandırmış durumda.
Programın hayata geçmesi halinde Arjantin, yatırım karşılığında vatandaşlık veren en büyük ülkelerden biri olma yolunda ilerleyecek. Ayrıca Arjantin pasaportunun yaklaşık 170 ülkeye vizesiz seyahat imkanı sunması, programı uluslararası yatırımcılar için cazip hale getirebilir.
Öne çıkan bir diğer unsur ise vatandaşlık için ülkede ikamet etme zorunluluğunun olmaması. Bu durum, yatırımcıların vergi yükümlülüklerini sınırlı tutmayı amaçlıyor. Uluslararası danışmanlık şirketleri, özellikle siyasi kutuplaşma ve vergi politikaları nedeniyle alternatif vatandaşlık arayan ABD ve Avrupa’daki yüksek gelir grubuna mensup yatırımcıların programa ilgi gösterebileceğini değerlendiriyor.
Ancak program, çeşitli tartışmaları da beraberinde getiriyor. Arjantin hükümeti, geçen yıl vatandaşlık mevzuatında değişiklik yaparak uygulamanın önünü açan adımlar atmıştı. Fakat bazı hukukçular, vatandaşlık verilmesi yetkisinin Kongre’ye ait olduğunu savunarak düzenlemeye itiraz ediyor.
Benzer uygulamalar Avrupa’da da tartışma konusu olmuştu. Avrupa Birliği Adalet Divanı, Malta’nın yatırım karşılığı vatandaşlık programını hukuka aykırı bulmuş, Kıbrıs ve Bulgaristan ise benzer programlarını sonlandırmıştı. İngiltere de kara para aklama riskleri nedeniyle yatırım yoluyla oturum izni sağlayan programını 2022 yılında kaldırmıştı.
Eski bir Arjantin vatandaşlık yetkilisi, yatırım karşılığı vatandaşlık uygulamasının ülkenin güvenliği ve uluslararası itibarı açısından önemli riskler taşıdığına dikkat çekti. Yetkili, bu büyüklükte bir düzenlemenin daha kapsamlı siyasi ve hukuki tartışmalar yapılmadan hayata geçirilmesinin endişe verici olduğunu ifade etti.
Yatırım karşılığında vatandaşlık veya oturum hakkı sunan programlar yalnızca Arjantin ile sınırlı değil. ABD’de de Başkan Donald Trump yönetimi, mevcut yatırımcı vizesi sistemi olan EB-5 programının yerine “Gold Card” (Altın Kart) adı verilen yeni bir uygulamayı gündeme getirmiş durumda. Bu yeni düzenlemeye göre, ABD hükümetine 5 milyon dolar ödeme yapan yabancı yatırımcılara oturma hakkı ve vatandaşlığa giden bir yol sunulması planlanıyor. Trump yönetimi, bu programın yüksek gelir grubundaki yatırımcıları ülkeye çekerek kamu gelirlerini artırabileceğini savunuyor. Ancak öneri, “vatandaşlığın parayla satılması” ve kara para aklama riskleri gibi gerekçelerle yoğun eleştirilerle karşı karşıya kalıyor. Uzmanlar, ABD’de böyle bir sistemin hayata geçirilebilmesi için Kongre onayının gerekebileceğine dikkat çekiyor.
Bu gelişmeler, ekonomik sıkıntılarla mücadele eden ülkelerin giderek daha fazla yatırım karşılığı vatandaşlık modellerine yöneldiğini gösterirken, bu uygulamaların güvenlik, hukuk ve etik boyutundaki tartışmaların önümüzdeki dönemde devam edeceğine işaret ediyor.
