Yapay Zekâ Yatırımlarında Yeni Dönem: 5 Trilyon Dolar Bekleniyor
SoftBank CEO’su Masayoshi Son, yapay zekâ yatırımlarının 2040’ta 5 trilyon dolara ulaşacağını açıkladı. Enerji ihtiyacı da 3 teravata çıkacak.
SoftBank CEO’su Masayoshi Son, yapay zekâ altyapısının 2040 yılı itibarıyla her yıl 5 trilyon dolarlık bir yatırım gerektireceğini ifade etti. Bu durum, veri merkezlerinin elektrik tüketiminin mevcut küresel seviyenin yaklaşık 1,8 katına çıkacağı anlamına geliyor.
Tokyo’da gerçekleştirilen SoftBank’ın yıllık kurumsal konferansında konuşan Son, yapay zekâ yatırımlarında bir balon oluştuğu yönündeki endişeleri reddetti. Yapay zekâdan elde edilecek gelirlerin, 2040 yılına gelindiğinde dünya ekonomisinin yüzde 20’sini oluşturabileceğini savundu.
Son, 5 trilyon dolarlık yatırım ve küresel ekonomideki yüzde 20 pay tahminlerinin hangi verilere dayandığını açıklamadı. Ancak bu konuşma, yapay zekâ yarışında veri merkezleri, enerji, çip ve finansman ihtiyacının büyüklüğünü yeniden gündeme getirdi.
Yıllık 800 trilyon yenlik yatırımın ilk bakışta gerçekçi görünmeyebileceğini kabul eden Son, yapay zekânın küresel ekonomide yaratacağı gelirlerin bu yatırımı sürdürülebilir kılacağını öne sürdü. Bu tahmin, tek bir şirketin veya ülkenin harcamasını değil, küresel yapay zekâ ekosistemindeki toplam yıllık yatırımı kapsıyor. Veri merkezleri, enerji santralleri, gelişmiş işlemciler, soğutma sistemleri, ağ altyapısı ve robotik yatırımları bu hesaplamanın temel unsurlarını oluşturuyor.
Son zamanlarda teknoloji şirketleri, yapay zekâ modellerini eğitmek ve çalıştırmak için gereken işlem gücünü hızla artırdı. Ancak yüksek sermaye harcamaları, bu yatırımların ne kadar sürede gelir ve nakit akışına dönüşeceği konusunu gündeme getiriyor.
Yapay zekâ şirketlerinin değerlemelerindeki artış, balon endişelerini de artırdı. Ancak Son, teknolojinin henüz gelişiminin ilk aşamalarında olduğunu ve mevcut harcamaların uzun vadeli ekonomik dönüşümle karşılanacağını düşünüyor.
SoftBank CEO’su, yapay zekâ veri merkezlerinin 2040 yılı itibarıyla 3 teravat elektrik üretim kapasitesine ihtiyaç duyacağını öngördü. Bu miktar, günümüzdeki toplam küresel elektrik tüketiminin yaklaşık 1,8 katına denk geliyor. Bu tahminin gerçekleşmesi, teknoloji sektörünün enerji şirketleriyle olan ilişkisini önemli ölçüde değiştirebilir. Yapay zekâ yatırımlarında çip tedariki kadar elektrik üretimi, şebeke bağlantısı ve soğutma altyapısı da belirleyici hale geliyor.
Son, yeni enerji kapasitesinin ilk aşamasında doğal gaz santrallerinin önemli bir rol oynayacağını belirtti. Ayrıca, nükleer füzyon teknolojisinin ilerleyen yıllarda daha ucuz ve temiz bir enerji kaynağına dönüşebileceğini ifade etti. Uzayda güneş enerjisi üretimi gibi alternatiflerin de kullanılabileceğini dile getiren Son, karada kurulacak füzyon sistemlerinin daha düşük maliyetli olacağını öngördü. Ancak füzyonun ticari ölçekte ne zaman kullanılabileceğine dair kesin bir takvim bulunmuyor.
SoftBank, son iki yılda kendisini yapay zekâ çağının temel platform şirketlerinden biri haline getirmek amacıyla kapsamlı bir yatırım programı başlattı. Grup, OpenAI, veri merkezleri, enerji altyapısı ve robotik şirketlerine on milyarlarca dolar yatırdı. Şirketin ChatGPT’nin geliştiricisi OpenAI’a yaptığı toplam yatırımın 2026 yılına kadar 60 milyar doları aşması bekleniyor. OpenAI, SoftBank’ın yapay zekâ stratejisindeki en büyük ve en yüksek riskli yatırımlardan biri haline geldi.
SoftBank, ayrıca yapay zekâ altyapısı kurmak için ABD ve Avrupa’da büyük ölçekli veri merkezi projelerine yöneldi. Şirketin yatırımları yalnızca yazılım geliştiren girişimlerle sınırlı kalmıyor; enerji üretimi, çip tasarımı, veri merkezi işletmeciliği ve fiziksel yapay zekâ da planın parçaları arasında yer alıyor. Yatırımların büyüklüğü, SoftBank’ın finansman ihtiyacını da artırıyor. Grubun varlık satışları, borçlanma kapasitesi ve halka arz planları, yapay zekâ yatırımlarının sürekliliği açısından dikkatle izleniyor.
Son, yapay zekâ yatırımlarında balon oluştuğu yönündeki eleştirilerin, teknolojinin potansiyelini yeterince anlamamaktan kaynaklandığını savundu. Şirketlerin mevcut piyasa değerlerinden ziyade, yapay zekânın gelecekte yaratacağı ekonomik kapasiteye odaklanılması gerektiğini belirtti. SoftBank CEO’sunun büyük teknoloji yatırımlarındaki geçmişi, farklı sonuçlar içeriyor. Alibaba’ya yapılan erken dönem yatırımlar gruba yüksek getiri sağlarken, paylaşımlı ofis şirketi WeWork yatırımı ciddi kayıplara yol açmıştı.
Son’un yapay zekâ stratejisi, yüksek büyüme potansiyeli ile yüksek finansman riskini aynı anda barındırıyor. Veri merkezlerinin kurulması ve enerji kapasitesinin genişletilmesi, yıllar süren yatırımlar gerektirirken, yapay zekâ hizmetlerinden elde edilecek gelirlerin aynı hızda artıp artmayacağı henüz netleşmedi. Piyasalar açısından temel soru, teknoloji şirketlerinin artan sermaye harcamalarını sürdürülebilir nakit akışına dönüştürüp dönüştüremeyeceği olacak. Enerji ve çip maliyetlerindeki artış, kârlılık hesaplarını doğrudan etkileyebilir.
Son, 2040 yılında 100 trilyon yapay zekâ ajanının kendi kararlarını vereceği, harekete geçeceği ve diğer ajanlarla iletişim kuracağı bir dünya öngördü. Yapay zekâ ajanlarının yalnızca sorulara yanıt veren yazılımlar olmaktan çıkıp, şirket süreçlerini, üretimi, lojistiği ve robotları yönetmesi bekleniyor. Böyle bir ölçek, veri merkezleri ve enerji ihtiyacındaki sert artış tahmininin temelini oluşturuyor. Son’a göre dünya, insan merkezli yapıdan ajan merkezli bir düzene geçecek. Yapay zekâ sistemlerinin insanlardan daha yüksek bilişsel kapasiteye ulaşacağı yönündeki tahmin, SoftBank’ın yapay süper zekâ stratejisinin merkezinde bulunuyor.
Yatırımcılar, önümüzdeki dönemde SoftBank’ın OpenAI yatırımlarını nasıl finanse edeceğini, veri merkezi projelerinin zamanlamasını ve enerji kapasitesine yönelik yeni anlaşmaları takip edecek. Yapay zekâ şirketlerinin gelir büyümesi, 5 trilyon dolarlık yıllık yatırım tahmininin uygulanabilirliğini belirleyecek.
