Gümrük Vergilerindeki Artış İthalatçıları Zorluyor

İthalat sürecinde ödenen her türlü verginin KDV matrahına dahil olduğunu belirten Bulut Gümrük Müşavirliği Yönetim Kurulu Başkanı İlhan Bulut, 30 Ocak 2026 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek olan yeni yasa ve yönetmelikler çerçevesinde bazı ithal ürünlerde artan gümrük vergilerinin, alınan vergilerden daha fazla olacağını ifade etti.

Bursa, İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli ve Gaziantep gibi birçok ilde 200’den fazla firmaya dış ticaret danışmanlığı hizmeti sunan Bulut Gümrük Müşavirliği, sektörde 25 yıllık deneyime sahip. İlhan Bulut, klasik gümrük müşavirliği anlayışının ötesine geçerek, firmaları Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından sağlanan teşvikler ve kolaylıklar hakkında düzenli olarak bilgilendirdiklerini vurguladı. Bulut, dış ticarette mevzuatı yakından takip etmenin artık hayati bir gereklilik olduğunu belirtti.

Düzenlemelerin Etkisi

Son yıllarda yapılan yasal düzenlemelerin üretici firmalar üzerinde oluşturduğu baskıya dikkat çeken Bulut, özellikle makine ve hammadde ithalatındaki vergi artışlarının ciddi sorunlara yol açtığını ifade etti. Yerli üreticiyi koruma amacıyla getirilen bazı düzenlemelerin, ithalata bağımlı üretim yapan firmaları zor durumda bıraktığını belirten Bulut, bu yüklerin bazı fabrikalarda üretim bantlarının durmasına kadar uzandığını söyledi. 2023 ve 2026 yıllarında ithalata yönelik yeni düzenlemelerin firmaların maliyetlerini artırdığını belirten Bulut, küresel ekonomik koşulların ticareti daralttığını da sözlerine ekledi.

Küresel kriz, yüksek finansman maliyetleri ve artan rekabetin firmaları üretim dışı kazanç arayışına ittiğini ifade eden Bulut, “Para tüm dünyada daha değerli hale geldi. Güvenli liman arayışıyla altına yönelim hızlandı. Artık sadece bireyler değil, şirketler ve devletler de altın rezervlerini artırıyor. Çin, Rusya ve ABD gibi ülkeler bu alanda ciddi bir rekabet içinde. Türkiye’de de küçük yatırımcılar dahi taşınmazlarını satarak altına yöneliyor. Bu durum, üretimden uzaklaşmayı ve ticarette daralmayı beraberinde getiriyor.” şeklinde değerlendirmelerde bulundu.

KDV’nin Yükü

İthalatta uygulanan vergi ve gözetim mekanizmalarının maliyetleri artırdığına dikkat çeken Bulut, KDV uygulamalarındaki değişimlerin ithalatçılar ve üreticiler için ciddi bir yük oluşturduğunu belirtti. 24 Kasım 2023 tarihinde yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile gözetim ve korunma önlemleri kapsamında hesaplanan KDV’nin indirim hakkının kaldırıldığını hatırlatan Bulut, “Bu KDV artık finansman maliyeti olmaktan çıkıp, doğrudan gider kalemi haline geldi. Açıkça ifade edilmese de ithalatçı ve üreticiye gizli bir vergi yükü yansıtılıyor.” dedi. Avrupa’dan kilogramı 2,5 dolara ithal edilen vana aksamında, gümrük vergisi olmamasına rağmen gözetim kaynaklı KDV nedeniyle 1,5 dolarlık ek maliyet oluştuğunu, Avrupa dışı menşeli ürünlerde ise bu rakamın 4,5 doları aştığını belirtti. Bulut, ara malı niteliğindeki ürünlerin bu şekilde vergilendirilmesinin yerli üreticinin uluslararası rekabet şansını azalttığını ifade etti.

Üretim Kaymaları

Küresel rekabet ve artan maliyetlerin bazı sektörlerde üretim kaymalarını hızlandırdığını dile getiren İlhan Bulut, çok sayıda tekstil firmasının Mısır ve Fas’a yatırım yaptığını söyledi. Bu eğilimin yalnızca ucuz iş gücünden kaynaklanmadığını vurgulayan Bulut, “Ucuz enerji, düşük faizli krediler, vergi sübvansiyonları ve ücretsiz sanayi arsası gibi teşvikler Mısır’ı cazip hale getiriyor. Ancak firmalar, fizibilite yaparken iş gücünün kalitesi, bölgesel riskler ve yatırımın geri dönüş süresi gibi unsurları iyi değerlendirmelidir.” uyarısında bulundu. Dış ticaretle uğraşan firmaların büyük bir stres altında olduğunu belirten Bulut, sürekli değişen mevzuat ve artan vergi yüklerinin bu stresi daha da artırdığını ifade etti. Sürdürülebilir üretim için öngörülebilir ve dengeli bir ticaret politikasının şart olduğunu vurguladı.